/Not my cup of tea? – 2

Not my cup of tea? – 2

14 januari 2016

Er verandert veel in dit tijdsgewricht. Eigenlijk is niets zekerder dan dat alles verandert. Sommige dingen veranderen snel, sommige tegen beter weten in, sommige terughoudend. Veranderingen vragen veel van iedereen. Voor de professionals verandert de opdracht van ‘verzorgen’ naar ‘zorgen dat mensen voor zichzelf zorgen’. Dit vergt veel samenwerking tussen alle professionals in de zorg.

Op vrijdag 27 november vond het KAMG jaarcongres plaats onder het motto ‘Think Global, Act Local’. Keynote speaker was Martin McKee, professor in European Public Health aan de London School of Hygiene and Tropical Medicine. Hij is onder andere medeoprichter van het European Observatory on Health Systems and Policies. Zijn onderzoek geeft nieuwe inzichten in de effecten van snelle sociale en politieke transities op gezondheid. Recentelijk heeft hij gekeken naar de effecten van de financiële crisis op gezondheid en de gezondheidszorg. Ook deed Martin McKee onderzoek naar het effect dat grote internationals zoals de tabaksindustrie, Coca Cola, maar ook McDonalds, hebben op de gezondheid van mensen. McKee is sterk politiek geëngageerd. Hij is ervan overtuigd dat artsen maatschappij & gezondheid de opdracht hebben gezondheid – in de breedste zin van het woord – te bevorderen.

Deze visie werd bevestigd door één van de andere sprekers: Paul van der Velpen, algemeen directeur van GGD Amsterdam. Zijn stevige pleidooi begon met de constatering dat de huidige transities in de gezondheidszorg leiden tot een toename van de complexiteit voor de burger. Elke gemeente in Nederland maakt zijn eigen regels. Hierdoor ontstaan er 393 vormen van zorg, waarbij niet de kwaliteit van leven leidend is, maar de kosten van de zorg. Hij pleitte voor meer investeringen in preventieve zorg en focuste op de gezondheidsbevordering: het voorkómen van ziekten en het bevorderen en behouden van gezondheid door voorlichting en omgevingsbeïnvloeding. Het beïnvloeden van gedrag is hierbij een belangrijke factor. Momenteel gaat de politiek ervanuit dat het ieders eigen verantwoordelijkheid is. Maar toch is er een obesitasepidemie op gang gekomen waartegen geen effectieve maatregelen worden genomen. Eigen verantwoordelijkheid werkt dus niet.

Van der Velpen vindt onder andere dat we de obesitasepidemie net zo moeten bestrijden als epidemieën van infectieziekten. Tegen infectieziekten voert de overheid integrale campagnes en neemt ze concrete maatregelen. Deze aanpak leidt tot het voorkómen of stoppen van de epidemie. Denk hierbij onder andere aan Q-koorts of vogelgriep.

Het huidige gebrek aan politieke daadkracht kunnen we het beste bestrijden door ons vak in te vullen zoals de dokters Samuel Sarphati en Samuel Coronel dat in de 19de eeuw al deden: doen wat nodig is om de gezondheid van de bevolking te bevorderen. Beide medici zagen toen al de beperkingen van een solitaire curatieve zorg. Wil je gezondheid werkelijk bevorderen dan moet je verder kijken dan de spreekkamer. Er moet samengewerkt worden tussen artsen en de invloed van maatschappelijke ontwikkelingen moet worden meegenomen. Gezondheid is politiek. En politiek zou meer van gezondheid moeten zijn. That’s our cup of tea.

René HémanRené Héman, voorzitter KAMG